Η αναπτυξιακή δυσπλασία του ισχίου (ΑΔΙ) είναι μια πάθηση κατά την οποία η άρθρωση του ισχίου του βρέφους δεν έχει αναπτυχθεί σωστά. Η κεφαλή του μηριαίου οστού δεν «κάθεται» σταθερά μέσα στην κοτύλη της λεκάνης, με αποτέλεσμα η άρθρωση να είναι χαλαρή, να εξαρθρώνεται εύκολα ή να βρίσκεται ήδη εκτός θέσης. Το σημαντικότερο στοιχείο για τους γονείς είναι ότι η έγκαιρη διάγνωση κάνει μεγάλη διαφορά στην αντιμετώπιση.
Γιατί εμφανίζεται
Η ακριβής αιτία δεν είναι πάντα γνωστή. Πιστεύεται ότι συμβάλλουν η θέση του εμβρύου στη μήτρα, η ορμονική χαλαρότητα των συνδέσμων και γενετικοί παράγοντες. Οι πιο γνωστοί παράγοντες κινδύνου είναι:
- Ισχιακή προβολή του εμβρύου κατά την κύηση.
- Οικογενειακό ιστορικό δυσπλασίας ισχίου.
- Θήλυ φύλο, καθώς η πάθηση είναι συχνότερη στα κορίτσια.
- Πρώτη κύηση ή μειωμένο αμνιακό υγρό.
- Σφιχτό φάσκιωμα με τα πόδια τεντωμένα και ενωμένα.
Σημάδια που μπορεί να παρατηρηθούν
Πολλά βρέφη με δυσπλασία δεν έχουν εμφανή σημάδια, γι’ αυτό είναι σημαντικός ο ιατρικός έλεγχος. Ενδεικτικά, ο γονιός ή ο γιατρός μπορεί να παρατηρήσει:
- Ασυμμετρία στις πτυχές του δέρματος στους μηρούς ή στους γλουτούς.
- Το ένα πόδι να φαίνεται πιο κοντό από το άλλο.
- Περιορισμένο άνοιγμα του ενός ισχίου κατά την αλλαγή πάνας.
- Σε μεγαλύτερα παιδιά, χωλότητα ή περπάτημα στις μύτες από τη μία πλευρά.
Η ασυμμετρία των πτυχών μπορεί να υπάρχει και σε υγιή βρέφη, επομένως δεν αποτελεί από μόνη της διάγνωση.
Πώς γίνεται η διάγνωση
Κλινική εξέταση
Ο παιδίατρος εξετάζει τα ισχία του νεογνού με ειδικούς χειρισμούς που ελέγχουν τη σταθερότητα της άρθρωσης. Η εξέταση επαναλαμβάνεται στους προγραμματισμένους ελέγχους των πρώτων μηνών.
Υπερηχογράφημα ισχίων
Στα μικρά βρέφη, το υπερηχογράφημα είναι η βασική απεικονιστική εξέταση, γιατί δείχνει τον χόνδρο της άρθρωσης που δεν φαίνεται στην ακτινογραφία. Συνιστάται ιδιαίτερα όταν υπάρχουν παράγοντες κινδύνου ή ύποπτα κλινικά ευρήματα, σύμφωνα με τις οδηγίες του παιδιάτρου.
Ακτινογραφία
Σε μεγαλύτερα βρέφη, όταν τα οστά έχουν αρχίσει να οστεοποιούνται, η ακτινογραφία βοηθά στην αξιολόγηση.
Αντιμετώπιση
Η θεραπεία εξαρτάται από την ηλικία του παιδιού και τη βαρύτητα της δυσπλασίας:
- Παρακολούθηση: ήπια ευρήματα στους πρώτους μήνες μπορεί να βελτιωθούν αυθόρμητα και απαιτούν επανέλεγχο.
- Ειδικοί νάρθηκες απαγωγής: διατηρούν τα ισχία λυγισμένα και ανοιχτά, ώστε η άρθρωση να αναπτυχθεί σωστά. Χρησιμοποιούνται συχνά στα μικρά βρέφη.
- Κλειστή ανάταξη και γύψος: όταν ο νάρθηκας δεν είναι αποτελεσματικός ή το παιδί είναι μεγαλύτερο.
- Χειρουργική αντιμετώπιση: σε περιπτώσεις που διαγιγνώσκονται αργότερα ή δεν ανταποκρίνονται στις συντηρητικές μεθόδους.
Υγιής ανάπτυξη των ισχίων στην καθημερινότητα
Αν χρησιμοποιείτε φάσκιωμα, αφήνετε στα πόδια του μωρού χώρο να λυγίζουν και να ανοίγουν ελεύθερα. Στους μάρσιπους, προτιμήστε θέσεις όπου τα γόνατα είναι ψηλότερα από τους γλουτούς και οι μηροί στηρίζονται, σε στάση που θυμίζει το γράμμα «Μ».
Πότε να δείτε γιατρό
- Αν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό ή το μωρό γεννήθηκε με ισχιακή προβολή και δεν έχει γίνει έλεγχος.
- Αν παρατηρήσετε ασυμμετρία στα πόδια ή δυσκολία στο άνοιγμα των ισχίων.
- Αν το παιδί κουτσαίνει ή περπατά με ασυνήθιστο τρόπο όταν αρχίσει να βαδίζει.
Συχνές ερωτήσεις
Πονάει το μωρό με δυσπλασία ισχίου;
Συνήθως όχι. Η πάθηση στα βρέφη είναι συνήθως ανώδυνη, γι’ αυτό ο προληπτικός έλεγχος είναι τόσο σημαντικός.
Ο νάρθηκας επηρεάζει την ανάπτυξη του παιδιού;
Ο νάρθηκας εφαρμόζεται για συγκεκριμένο διάστημα με ιατρική παρακολούθηση. Οι γονείς λαμβάνουν οδηγίες για τη σωστή χρήση και φροντίδα.
Πού να απευθυνθείτε
Αν ο παιδίατρος συστήσει ορθοπαιδική εκτίμηση για τα ισχία του παιδιού σας, μπορείτε να απευθυνθείτε σε ορθοπαιδικό χειρουργό. Στοιχεία για τον ορθοπαιδικό χειρουργό Νικόλαο Ζερβάκη θα βρείτε στην ιστοσελίδα του.
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την ιατρική εξέταση του παιδιού.