Ο πόνος στο εξωτερικό, πλάγιο μέρος του ισχίου είναι πολύ συχνός, ιδιαίτερα σε γυναίκες μέσης ηλικίας και σε άτομα που περπατούν ή τρέχουν πολύ. Μία από τις πιο γνωστές αιτίες είναι η θυλακίτιδα του μείζονος τροχαντήρα. Σήμερα η πάθηση περιγράφεται συχνά με τον ευρύτερο όρο «σύνδρομο πόνου του μείζονος τροχαντήρα», καθώς στις περισσότερες περιπτώσεις συμμετέχουν και οι τένοντες των γλουτιαίων μυών. Η καλή είδηση είναι ότι η πλειονότητα των ασθενών βελτιώνεται με συντηρητική θεραπεία.
Τι είναι η θυλακίτιδα του μείζονος τροχαντήρα
Ο μείζων τροχαντήρας είναι η οστική προεξοχή που ψηλαφάται στο πλάι του ισχίου, στο άνω μέρος του μηριαίου οστού. Εκεί καταφύονται οι τένοντες του μέσου και του ελάχιστου γλουτιαίου, ενώ πάνω από την περιοχή περνά η λαγονοκνημιαία ταινία. Ανάμεσα σε αυτές τις δομές υπάρχουν μικροί σάκοι με υγρό, οι θύλακοι, που μειώνουν την τριβή. Όταν ο θύλακος ερεθίζεται και φλεγμαίνει, μιλάμε για θυλακίτιδα. Συχνά συνυπάρχει τενοντοπάθεια των γλουτιαίων, η οποία θεωρείται σήμερα η κύρια αιτία του πόνου σε πολλούς ασθενείς.
Αιτίες και παράγοντες κινδύνου
- επαναλαμβανόμενη καταπόνηση από τρέξιμο, περπάτημα σε ανηφόρες ή πολύωρη ορθοστασία,
- αδυναμία των γλουτιαίων μυών και του κορμού,
- απότομη αύξηση της δραστηριότητας,
- άμεσο χτύπημα ή πτώση στο πλάι του ισχίου,
- ανισοσκελία ή διαταραχές της βάδισης,
- παθήσεις της μέσης ή οστεοαρθρίτιδα ισχίου που αλλάζουν τη μηχανική του σκέλους,
- συνήθειες όπως το να στέκεται κανείς με το βάρος στο ένα πόδι και το ισχίο «σπρωγμένο» στο πλάι ή να κάθεται σταυροπόδι.
Συμπτώματα
- πόνος στο εξωτερικό μέρος του ισχίου, που μπορεί να αντανακλά προς τα κάτω στον μηρό,
- ευαισθησία στην πίεση πάνω από τον τροχαντήρα,
- πόνος όταν ξαπλώνετε στην πάσχουσα πλευρά, που συχνά διακόπτει τον ύπνο,
- επιδείνωση στο ανέβασμα σκάλας, στο σήκωμα από καρέκλα και μετά από πολύ περπάτημα,
- πόνος όταν στέκεστε στο ένα πόδι.
Διάγνωση
Η διάγνωση βασίζεται κυρίως στο ιστορικό και στην κλινική εξέταση. Ο ορθοπαιδικός ελέγχει τα σημεία ευαισθησίας, τη δύναμη των απαγωγών, τη βάδιση και εκτελεί ειδικές δοκιμασίες. Σημαντικό είναι να διαχωριστεί από άλλες αιτίες πόνου, όπως η αρθρίτιδα του ισχίου ή ο πόνος που προέρχεται από τη μέση. Το υπερηχογράφημα και η μαγνητική τομογραφία μπορούν να αναδείξουν φλεγμονή του θυλάκου ή αλλοιώσεις και ρήξεις των τενόντων, ενώ οι ακτινογραφίες βοηθούν στον έλεγχο της άρθρωσης.
Θεραπευτικές επιλογές
Συντηρητική αντιμετώπιση
- Τροποποίηση δραστηριοτήτων: μείωση των κινήσεων που προκαλούν πόνο, χωρίς πλήρη ακινησία.
- Θεραπευτική άσκηση: προοδευτική ενδυνάμωση των γλουτιαίων και των μυών του κορμού, που αποτελεί τη βάση της θεραπείας.
- Αλλαγές στη στάση: αποφυγή του σταυροπόδι, ύπνος με μαξιλάρι ανάμεσα στα γόνατα, αποφυγή πολύ χαμηλών καθισμάτων.
- Φαρμακευτική αγωγή: αναλγητικά ή αντιφλεγμονώδη για σύντομο διάστημα, με ιατρική οδηγία.
- Πάγος στην περιοχή μετά από επιβάρυνση.
- Ενέσιμες θεραπείες: σε επιλεγμένους ασθενείς, μπορεί να συζητηθεί ένεση, κατά προτίμηση με καθοδήγηση υπερήχου. Προσφέρει συχνά βραχυπρόθεσμη ανακούφιση, αλλά δεν αντικαθιστά την άσκηση.
- Θεραπεία με κρουστικά κύματα: σε ορισμένες περιπτώσεις χρόνιας τενοντοπάθειας.
Χειρουργική αντιμετώπιση
Η χειρουργική επέμβαση χρειάζεται σπάνια. Εξετάζεται όταν τα συμπτώματα επιμένουν για μεγάλο διάστημα παρά τη σωστή συντηρητική θεραπεία ή όταν υπάρχει σημαντική ρήξη των τενόντων των γλουτιαίων. Οι επιλογές περιλαμβάνουν την αφαίρεση του θυλάκου και την αποκατάσταση των τενόντων, ανοικτά ή ενδοσκοπικά.
Πρόληψη
- Τακτική ενδυνάμωση των γλουτιαίων και των μυών του κορμού.
- Σταδιακή αύξηση της έντασης στην άθληση και στο περπάτημα.
- Κατάλληλα υποδήματα και, όπου χρειάζεται, διόρθωση ανισοσκελίας.
- Διατήρηση υγιούς σωματικού βάρους.
Πότε να δείτε γιατρό
Αν ο πόνος στο πλάι του ισχίου επιμένει για αρκετές εβδομάδες, διαταράσσει τον ύπνο σας ή περιορίζει το περπάτημα, χρειάζεται ορθοπαιδική εκτίμηση. Άμεση εξέταση χρειάζεται αν η περιοχή είναι κόκκινη, ζεστή και συνοδεύεται από πυρετό.
Συχνές ερωτήσεις
Πόσο διαρκεί η θυλακίτιδα;
Η βελτίωση συνήθως απαιτεί αρκετές εβδομάδες έως λίγους μήνες συνεπούς προγράμματος άσκησης.
Μπορώ να συνεχίσω το περπάτημα;
Ναι, συνήθως σε ανεκτή απόσταση και σε επίπεδο έδαφος, αποφεύγοντας τις κινήσεις που προκαλούν έντονο πόνο.
Πού να απευθυνθείτε
Ο πόνος στο πλάι του ισχίου μπορεί να έχει διάφορες αιτίες και η σωστή διάγνωση καθορίζει τη θεραπεία. Για εξειδικευμένη εκτίμηση μπορείτε να απευθυνθείτε σε έμπειρο ορθοπαιδικό χειρουργό, όπως ο Νικόλαος Ζερβάκης, με εμπειρία στις παθήσεις του ισχίου και των αρθρώσεων.
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την ιατρική εξέταση και συμβουλή.