Κάθε φορά που το δέρμα τραυματίζεται, είτε από χειρουργική τομή, εγκαύματα, ακμή, τρύπημα για σκουλαρίκι ή ένα απλό κόψιμο, ο οργανισμός ξεκινά τη διαδικασία της επούλωσης. Συνήθως η ουλή που προκύπτει γίνεται με τον χρόνο πιο επίπεδη και πιο ανοιχτόχρωμη. Σε ορισμένους ανθρώπους όμως η επούλωση «υπερβάλλει» και παράγεται περισσότερο κολλαγόνο από όσο χρειάζεται, δημιουργώντας ανάγλυφες, σκληρές ουλές. Οι δύο κύριες μορφές τους είναι οι υπερτροφικές ουλές και τα χηλοειδή.
Ποια είναι η διαφορά
Υπερτροφικές ουλές
- Είναι ανάγλυφες, κόκκινες ή ροζ, αλλά παραμένουν μέσα στα όρια του αρχικού τραύματος.
- Εμφανίζονται συνήθως μέσα σε λίγες εβδομάδες από τον τραυματισμό.
- Συχνά βελτιώνονται σταδιακά με τον χρόνο.
- Είναι συχνές σε περιοχές με τάση, όπως οι αρθρώσεις και το στήθος.
Χηλοειδή
- Επεκτείνονται πέρα από τα όρια του αρχικού τραύματος, σαν να «απλώνονται» στο υγιές δέρμα.
- Μπορεί να εμφανιστούν και μήνες αργότερα, ακόμη και μετά από πολύ μικρούς τραυματισμούς.
- Σπάνια υποχωρούν από μόνα τους και έχουν τάση υποτροπής μετά τη θεραπεία.
- Εμφανίζονται συχνότερα στους λοβούς των αυτιών, στο στέρνο, στους ώμους και στην πάνω πλάτη.
Και οι δύο τύποι μπορεί να προκαλούν φαγούρα, ευαισθησία ή πόνο, και να επηρεάζουν την αυτοπεποίθηση.
Παράγοντες κινδύνου
- Γενετική προδιάθεση και οικογενειακό ιστορικό χηλοειδών.
- Πιο σκούρος φωτότυπος δέρματος.
- Νεαρή ηλικία και περίοδοι ορμονικών αλλαγών, όπως η εφηβεία και η εγκυμοσύνη.
- Τραύματα σε περιοχές με τάση ή συχνή κίνηση.
- Μόλυνση ή καθυστερημένη επούλωση του τραύματος.
Πρόληψη
Η πρόληψη έχει ιδιαίτερη σημασία, κυρίως για όσους έχουν ήδη εμφανίσει χηλοειδή στο παρελθόν:
- Σωστή φροντίδα του τραύματος ώστε να επουλωθεί χωρίς μόλυνση.
- Αποφυγή μη απαραίτητων τραυματισμών του δέρματος, όπως piercing και τατουάζ, όταν υπάρχει ιστορικό χηλοειδών.
- Εφαρμογή φύλλων ή γέλης σιλικόνης στη νέα ουλή, σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού.
- Προστασία της ουλής από τον ήλιο.
- Πριν από προγραμματισμένη επέμβαση, ενημέρωση του χειρουργού για το ιστορικό σας.
Θεραπευτικές επιλογές
Η αντιμετώπιση είναι συχνά συνδυαστική και επιλέγεται ανάλογα με τον τύπο, το μέγεθος, την περιοχή και την ηλικία της ουλής:
- Σιλικόνη σε γέλη ή φύλλα: από τις βασικές επιλογές για ήπιες περιπτώσεις και για πρόληψη.
- Θεραπεία με πίεση: ειδικά ενδύματα ή σκουλαρίκια πίεσης, ιδιαίτερα μετά από εγκαύματα ή αφαίρεση χηλοειδούς στον λοβό.
- Ενδοβλαβικές ενέσεις κορτικοστεροειδών: μπορεί να μειώσουν το μέγεθος, την ερυθρότητα και τη φαγούρα, συνήθως σε επαναλαμβανόμενες συνεδρίες.
- Κρυοθεραπεία: σε ορισμένες μικρότερες βλάβες.
- Laser: για τη βελτίωση της ερυθρότητας και της υφής σε κατάλληλες περιπτώσεις.
- Χειρουργική αφαίρεση: ιδιαίτερα στα χηλοειδή, συνδυάζεται συνήθως με συμπληρωματική θεραπεία λόγω του κινδύνου υποτροπής.
Καμία μέθοδος δεν «εξαφανίζει» πλήρως μια ουλή. Ο στόχος είναι η βελτίωση της εμφάνισης και των συμπτωμάτων.
Πότε να δείτε γιατρό
- Όταν μια ουλή μεγαλώνει, απλώνεται ή γίνεται πιο σκληρή.
- Όταν προκαλεί έντονη φαγούρα, πόνο ή περιορισμό της κίνησης.
- Όταν σχεδιάζετε επέμβαση και έχετε ιστορικό χηλοειδών.
- Όταν μια βλάβη που μοιάζει με ουλή εμφανίστηκε χωρίς προφανή τραυματισμό, για διαφορική διάγνωση.
Συχνές ερωτήσεις
Μπορεί ένα χηλοειδές να ξαναεμφανιστεί μετά την αφαίρεση;
Ναι, η υποτροπή είναι συχνή στα χηλοειδή, γι’ αυτό η χειρουργική αφαίρεση συνδυάζεται με άλλα θεραπευτικά μέτρα και παρακολούθηση.
Βοηθούν οι κρέμες που πωλούνται για ουλές;
Τα προϊόντα με σιλικόνη έχουν τα περισσότερα δεδομένα υπέρ τους. Για άλλα σκευάσματα τα στοιχεία είναι πιο περιορισμένα.
Πού μπορείτε να ενημερωθείτε
Η αντιμετώπιση των ουλών χρειάζεται εξατομικευμένη εκτίμηση από δερματολόγο ή πλαστικό χειρουργό. Μπορείτε να μάθετε περισσότερα για τον πλαστικό χειρουργό Νικόλαο Σγούρο στην ιστοσελίδα του.
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την ιατρική εξέταση.